H ατάλαντη ποιήτρια Τίλλα Μπαλή που την θυμόμαστε λόγω της Πολυδούρη

της Σοφίας Ζήση

Έβλεπα – για τρίτη φορά – το αγαπημένο σίριαλ του Τάσου Ψαρρά, Καρυωτάκης (2009), με τους Δημοσθένη Παπαδόπουλο και Μαρία Κίτσου ως Τάκη Καρυωτάκη και Μαρίκα Πολυδούρη, και βλέπω τη σκηνή της συνάντησης της Πολυδούρη με την ποιήτρια Τίλλα Μπαλή. ‘Καταξιωμένη’ την αποκαλεί η Μαρία. Για να δούμε τι ποιήτρια είναι αυτή που δεν την έχουμε ξανακούσει.

Ψάχνοντας κανείς στο ίντερνετ βρίσκει αμέσως τα εξής: Γεννήθηκε το 1905 στην Καλαμάτα (εξού και η γνωριμία της με την Πολυδούρη). Είναι διαθέσιμη μία συλλογή με επιλεγμένα ποιήματά της, με τίτλο Η Απεσταλμένη των Αιώνων, εκδόσεις Φαρφουλάς 2016. 

 

Για να δούμε και μερικά ποιήματά της, για του λόγου το αληθές:

Χμ… Κάτω του μετρίου. Τι να πει μπροστά στο ‘Εμένα τα τραγούδια μου’ της Πολυδούρη; (Όχι ότι πρέπει αναγκαστικά να συγκριθεί με την Πολυδούρη, αλλά φερ’ ειπείν.) Για να δούμε κανένα άλλο ποίημα, μπας και το σώσει. Έχει ένα αφιερωμένο στην Πολυδούρη:

Κάπως καλύτερο, αλλά και πάλι γλυκερό. Αυτά τα ‘γλυκόχλωμα άστρα’, και τα ‘αμάραντα άνθια’, τι απίθανα κλισέ. Και δεν οφείλονται μόνο στις ποιητικές συμβάσεις της εποχής. Ποίηση γράφεται ανά τους αιώνες. Ας διαβάσει και λίγο Byron να πάρει ιδέες…  Ας δούμε κι ένα μεταγενέστερο, του 1957, που θα πρέπει λογικά να είναι πιο ώριμο:

Παραμένει στην επιφάνεια των πραγμάτων. Λέξεις στη σειρά που δεν δείχνουν έναν άνθρωπο που πονάει πραγματικά. Γιατί αν δεν πονέσεις, ασ’ την καλύτερα την ποίηση στην ησυχία της. Αλλά και η Πολυδούρη είχε αφιερώσει ένα ποίημά της στην Μπαλή:

Επίσης μέτριο, όπως και τα καλύτερα της Μπαλή. Είναι γνωστό πως δεν αξίζουν όλα τα ποιήματα της Πολυδούρη, αλλά αυτά που αξίζουν – και είναι πολλά – δεν συγκρίνονται.

Σε αυτό το σημείο συγκρατούμε τα δάκρυα, συνερχόμαστε από το συγκλονιστικό αυτό ποίημα και συνεχίζουμε. Ορθώς λοιπόν κάνει και παραμένει άσημη η Τίλλα Μπαλή, και της αφιερώνουμε το γνωστό ποίημα του Καρυωτάκη για τους άδοξους ποιητές: